Օգնական

Ներկա ժամանակում Յելը հանդիսանում է աշխարհի լավագույն համալսարաններից մեկը: Այնտեղ ուսանում են 11 հազար ուսանող Ամերիկայի 50 նահանգից և ավելի քան 110 տարբեր երկրներից: Երկու հազարանոց պրոֆեսորա-դասախոսական կազմը տարբերվում է բարձրորակ որակավորմամբ իրենց գիտությունների ոլորտներում: Սկսած 1930-ական թվականներից Յելը զգալի միջոցներ է ներդնում համալսարանի շենքերի զարգացման համար` բացվել էր արվեստաբանության ֆակուլտետի նոր համալիրը, կառուցվել էին գիտական լաբորատորիաների շենքերը, սպորտային կենտրոնն ու ուսանողական հանրակացարանը: Վերջին տարիներին անցկացվում է պատմական շենքերի և քոլեջ-հանրակացարանների ռեստավրացիոն վերանորոգում: Մոտակա տասնամյակում սպասվում է հետագա կապիտալի ներդնում համալսարանի լավացմանն ու զարգացմանը: 

Յելի համալսարանի գրադարանը արժանի է հատուկ հիշատակման: Նրա ընդհանուր և մասնագիտացված ֆոնդերում հաշվարկվում է 11 միլլիոն միավոր: Գրադարանի տրամադրության տակ են բացառիկ հավաքածուներ, արխիվներ, երաժշտական ձայնագրություններ, քարտեզներ և այլ հազվագյուտ էքսպոնատներ: Դա ԱՄՆ-ի մեծությամբ երրորդ գրադարանն է և երկրորդը աշխարհում համալսարանական գրադարանների շարքում: Միասնական համակարգված կատալոգը միավորում է կամպուսի տարբեր մասերում տեղակայված ավելի քան 40 գրադարաններ, անսովոր գեղեցկությամբ գոթական Սթեռլինգ գրադարանից, որտեղ պահպանվում է յելյան գրապաշարի մոտ կեսը, մինչև հազվագյուտ գրքերի հավաքածուի և Բայնեկեի ձեռագրերի ժամանակակից կորպուս, ավելի քան 800 հազար ունիկալ գրքերի և փաստաթղթերի հավաքածույով: 

Քանի որ Յելը հայտնի է հումանիտար գիտություններում իր նվաճումներով, շատերը չեն գիտակցում, որ համալսարանը հանդիսանում է նաև ԱՄՆ-ի առաջավոր գիտա-հետազոտական կենտրոններից մեկը: Յելի կենսաբանության, քիմիայի, մոլեկուլյար կենսաֆիզիկայի և կենսաքիմիայի, ֆիզիկայի, աստղագիտության, մաթեմատիկայի, համակարգչային գիտության, երկրաբանության, շրջակա միջավայրի պահպանման և այլ ամբիոնները անընդհատ լինում են ամենալավ համալսարանական ծրագրերի թվում Ամերիկայում: Այստեղ ստեղծված են օպտիմապ պայմաններ ուսանողների ուսման համար այնպիսի ոլորտներում, ինչպես կենսաբժշկություն, կիրառական քիմիա, էլեկտրո-տեխնիկական և այլ ճարտարագիտական գիտություններ, առաջնակարգ լաբորատորիաները համալրված են տեխնիկայի վերջին խոսքով: Յելի համալսարանը, որը երեք հարյուրամյակի պատմություն ունի, հեղինակավորներից մեկն է համարվում ոչ միայն ԱՄՆ-ում, այլև աշխարհում: Յելի համալսարանը ամերիկյան էլիտայի դարբնոց է և, իհարկե, կադրերի այդպիսի դարբնոցի ուսումը բավականին թանկարժեք է: 

Յելի համալսարանում սովորել են գիտության, արվեստի և քաղաքականության շատ ականավոր գործիչներ: Յելն ավարտել են Սամուել Մորզեն (Մորզեի այբբուբենի հայտնագործողը), մանկական հոգեբան Բենջամին Սպոքը (որի գրքերով մինչ օրս սովորում են ժամանակակից մանկական հոգեբանները), գրող Սինքլեր Լյուիսը, տնտեսագետ Ջորջ Ակերլոֆը, “Պեպսի” ընկերության նախագահ Ինդրա Կրիշնամուտրի Նուին, “Բոինգ”ընկերության տնօրենների խորհրդի նախագահ Ջեիմս ՄակՆերնին, Ռիչարդ Չեինին, Ջոն Քերրին (2004 թ. ընտրություններին Ջորջ Բուշի հակառակորդը), Հիլլարի Քլինթոնը: Ցուցակը կարելի է երկար շարունակել: Բավական է ասել, որ սկսած 1989 թվականից ԱՄՆ-ի բոլոր նախագահները ավարտել են Յելի համալսարանը: Համալսարանի հիմնադրման ժամանակ արտասահմանյան ուսանողները իրավունք չունեին սովորել Յելում: Դա բացառապես ամերիկյան դարբնոց էր` նախատեսված միայն ամերիկացիների համար: Բայց XIX դարի 30-ական թվականներին արտասահմանցիներին մուտք բացվեց Յեյլի համալսարան, և այժմ արտասահմանյան ուսանողների քանակությունը կազմում է համալսարանի ունկնդիրների ընդհանուր թվի մոտ 16%-ը: Յելի համալսարանում սովորում է մոտ 11 հազար մարդ, իսկ սովորել ցանկացողների թիվը շատ ավելի մեծ է: Հատկապես որ ոչ բոլոր ցանկացողներն են ի վիճակի վճարել ուսման վարձը: Ճիշտ է, այժմ կարելի է բացարձակապես անվճար սովորել Յելի համալսարանում: Համացանցի ազատ մուտքում կան աստղագիտության, անգլերեն լեզվի, փիլիսոփայության, ֆիզիկայի, քաղաքագիտության, հոգեբանության և աստվածաբանության կուրսեր: Յուրաքանչյուր կուրսի համար կան ներածական տվյալներ, անպայման կա տեղեկատվություն դասախոսի մասին (հիմնականում գիտության տվյալ ոլորտում նրա ձեռքբերումների մասին): Դասախոսությունները կարելի է բեռնել MP3 ֆորմատով, տեսահոլովակի, flash-ի տեսքով: Նրանց համար, ովքեր բավարար լավ չգիտեն անգլերեն լեզուն, նախատեսված է հնարավորություն սովորել նյութը տեքստային տեսքով: 2007 թվականից համացանցում տեղադրվում են յոթ կուրսի տեսագրություններ, կոնսպեկտներ, սղագրանքներ: Այդ ամենը անվճար է համացանցից օգտվողների համար, իսկ Համալսարանի համար նախագիծը արժենում է մոտ $1 մլն.: 

Պետք է նշել, որ որքան էլ ջանասիրաբար ուսումնասիրվեն կուրսերը համացանցում, դրանք չեն հաշվարկվում որպես ուսում Յելի համալսարանում, բայց հնարավորություն են տալիս ծանոթանալ Յելում դասավանդման համակարգի հետ և միաժամանակ սովորել որոշ այն կուրսերը, որոնք սովորում են այդ հեղինակավոր ամերիկյան բուհի ուսանողները: Իհարկե ոչ մի դիպլոմ համացանցի միջոցով չես ստանա: Բայց անգամ Յելի կուրսերի հետ ծանոթացումը մեծ ձեռքբերում է այն սովորել ցանկացողների համար, որոնք ի վիճակի չեն վճարել ուսման վարձը, հատկապես ԱՄՆ-ի բուհում: 

Այն երջանիկներին, ովքեր Յելի համալսարանում սովորելու հնարավորություն ունեն, կարելի է միայն նախանձել: Յելի դիպլոմը բացում է համարյա բոլոր դռները, ապահովում բարձր վարձատրվող աշխատանքը: Եվ, ինչն ամենակարևորն է, Յելի համալսարանի ուսումը վարժեցնում է ինքնուրույն մտածելակերպ, ինչպես նաև հաղորդում է մտածելակերպին գլոբալ բնույթ (Յելի շրջանավարտը մտածում է բնակարանային ճգնաժամի մասին ոչ թե առանձին վերցրած կոմունալ բնակարանի ճգնաժամի տեսանկյունից, այլև ամբողջ պետության տեսանկյունից): Բնականաբար, Յելի համալսարանի շրջանավարտները գնահատվում են ամբողջ աշխարհում: Յելի դիպլոմը մասնագետի որակի նշան է: